BİLGİSAYAR ve YAZILIMLAR

• Bilgisayar Terimleri
• Yeni bir virüsmü acaba ?
• Microsoft Windows Terimleri
• İnternet'e Yeni Bir Soluk Geliyor !
• En İyi Antivirüs Programı Hangisi ?
• Bilgisayarınızı 5 Adımda Hızlandırın
• Bilgisayar Açıklarına Karşı Oneriler
• XP'Den En İyi Performans.. En Hızlı PC İçin!
• Format Atmadan Önce Yedek Almak İsyenelere Bilgiler
• Bilgisayarda hiç bilmediginiz gizli ve ek özellikler
• Başlıca Reset Sebepleri-Bilgisayarınız Neden Yeniden Başlar?
  

Microsoft Windows Terimleri

x86. Intel 8086, 8088, 80188, 80186, 80286, 80386, 80486 ve Pentium yongaları. microprocessor.

access control (erişim kontrolü). Windows NT ve Windows 2000'de yer alan güvenlik mekanizması. Bu mekanizma ile nesnelerin kim tarafından kullanılacağı belirlenir.

access control entry (ACE). Kullanıcılar ve gruplar için güvenlik numarası (security ID) içeren bir listedir. Bu listede kullanıc ve grupların hangi işlemleri için izni olduğu yer alır.

access privileges (erişim izni). Dosya ve klasörler üzerinde işlem yapma izni.

account (kullanıcı adı). Bir ağa giriş için gerekli kullanıcı bilgisi. Bkz. User account.

account domain (kullanıcı domaini). Kullanıcı kayıtlarının yaratıldığı domain.

account policy (kullanıcı kaydı politikası). Kullanıcı kayıtlarının kullanımının kontrol edilmesi düzenlemeleri.

active (aktif). Kullanılmakta olan bir pencere, nesne ya da seçilmiş bir simge. Aktif pencerede çalışırken diğer pencereler art alanda kalırlar.

Active Directory (aktif rehber). Active Directory, ağ kaynaklarını yönetmek için geliştirilmiş bir sistemdir. Windows 2000 Server'ın kuruluşunun ardından Active Directory kurularak kullanıcılar, gruplar, bilgisayarlar ve kaynakların yönetimi sağlanır. Active Directory kuruluşu ile birlikte başlıca üç ana program da bilgisayara yüklenir. Daha sonra bu programlar aracılığıyla Active Directory nesneleri yaratılır ve yönetilir.

Active Directory Service Interfaces (ADSI). Active Directory'ye erişimi sağlayan standart bir programlama arabirimi.

active partition (aktif disk bölümü). Bilgisayarın açılış yaptığı disk bölümü. Bir basic disk üzerinde aktif disk bölümü primary partititon olmalıdır.

Address Resolution Protocol (ARP). Broadcast trafiğini kullanarak IP adresini ve network adaptörünün fiziksel MAC adresini bulan bir protokol.

administrative template (.adm file). Group Policy düzenlemeleri için kullanılacak metin dosyası.


Add-in (İçine-Ekle). Yazılıma özel komutlar ya da özellikler ekleyen ek programlardır. Örneğin, Word içinden ulaşılamayan bir uygulamadan, çizimleri almanızı sağlayan bir içine-ekle programı yazabilirsiniz.

adress space (adres alanı). Bakınız. virtual virtual address space (sanal adres alanı).

agent (servis). Simple Network Management Protocol (SNMP) üzerinde çalışan bir uygulama.

aggregate functions (toplama fonksiyonları). SUM, AVG gibi veriler üzerinde işlem yapan fonksiyonlar. Aggregate fonksiyonlara örnek olarak: AVG, COUNT, COUNT(*), MAX, MIN, SUM, STDEV, STDEVP, VAR, ve VARP.

ale*t (mesaj). Bir olaya karşı kullanıcı tanımlı bir tepki. ale*t'ler bir işi çalıştırır ya da belirtilen bir operatöre e-mail gönderir.

alerter service (mesaj servisi). Bir ya da daha çok kullanıcıya (bilgisayara) mesaj göndermeyi sağlayan servis.

alias (öteki ad). Bir tabloya verilen geçici ad. Birçok Login ID tarafından paylaşılan bir veritabanı kullanıcısı adı.

answer file (yanıt dosyası). Windows 2000 kuruluşu sırasında kullanılan ve kuruluş bilgilerini içererek otomatik kuruluş sağlayan bir dosya.

application programming interface (API). Uygulamaların alt-düzey işlemleri yerine getirmek için kullandıkları rutinler.

application event log (uygulama olayları logu). Windows NT ve Windows 2000 Event Viewer içinde olayları tutan bölüm/dosya. Uygulamalar hataları düzenlenerek bu loga kayıt yazarlar.

application role (uygulama rolü). Bir uygulamanın güvenlik gereksinimi için yaratılan bir rol.

application window (uygulama penceresi). Çalışmakta olan bir uygulamayı içeren alan. Uygulama pencereleri standart kontrollere, mönü ve başlık çubuklarına, araç çubuklarına sahiptir.

architecture (mimari). Donanım ve yazılım sistemlerinin yapısı.

argument (argüman). Procedure'lar arasında alıp-verilen (geçen) bir değişken, sabit ya da bir ifade.

arithmetic operators (aritmetik işleçler / aritmetik operatörler). Toplama, çarpma, çıkarma ve bölme gibi işlemleri yerine getiren +,*,-,/ gibi işaretler.

assigned applications (atanan uygulamalar). Uygulamaların assign (atama) edilmesi işlemi kullanıcıların bir uygulamayı kullanmalarını sağlanmasıdır. Böylece kullanıcılar uygulamayı kullandığında ya da bilgisayarını açtığında yazılım otomatik olarak kurulabilir. Bir OU içindeki kullanıcılara bir program assign edildiğinde program hemen kurulmaz. Sadece programın simgesi bilgisayarda görülür. Start mönüsü ve masaüstünden programı görmek ve başlatarak kurmak mümkündür. O programla ilgili bir dosyanın çağırılması (üzerinde çift tıklama) durumunda da program kurulur. Diğer bir deyişle bir uygulamayı assign etmek o uygulamanın her zaman kullanılabilir olmasını sağlar. Ancak fiziksel kuruluş işlemi yapılmaz.

associate (ilişkilendirme). Dosya adından (uzantısından) dosyanın açılarak çalıştırılması.

asynchronous event packet (zaman uyumsuz olay paketi). Bir olayın oluşumunu bir alt düzeye bildiren ve dosyalama sisteminde kullanılan bir veri yapısı.

attribute (özellik). Bir nesnenin belli bir niceliği ya da niteliği.

audit policy (denetim politikası). Domain ya da bir bilgisayar için yapılan işlemlerin kayıtlarının (log) tutulmasını sağlar.

auditing (denetim). Belli kullanıcı işlemlerinin takip edilmesi sistemi.

authentication (kimlik denetimi). Kullanıcının sisteme giriş bilgisinin kontrol edilmesi. Temel bir kriptografi servisi. Kimlik denetimi ağ üzerinde güvenlik sağlar. Kullanıcıların adlarının sistem tarafından doğrulanması bir kimlik denetim işlemidir.

automatic recovery (otomatik kurtarma). Sistemin açılışında tamamlanmayan işlemlerin geri alınması (roll back) ve diğer bakım işlemleri.

AutoText (Otomatik Metin). Yeniden kullanmak istediğiniz metin ve grafikler için kayıt yeridir. Örneğin, sık kullandığınız bir yazışma adresi, standart bir anlaşma paragrafı ya da uzun bir iç yazışma dağıtım listesi yeri olabilir. Her metin ya da grafik seçimi, bir AutoText (Otomatik Metin) girdisi olarak kaydedilir ve her birine ayrı bir ad verilir.

backup set (yedek seti). Bir ya da daha çok teyp üzerinde yedeklenen dosya ve klasörlerin toplam seti.

bandwidth (bant genişliği). Sayısal iletişimde verilerin gönderilme hızı (bps).

basic disk (temel diskler). Windows 2000 iki tür sabit disk kullanımını destekler. Basic diskler ve dinamik diskler. Basic diskler daha önceki Windows işletim sistemlerinde bulunan disk partitionlarından oluşur. Dinamik diskler ise gelişmiş disk kullanımını ifade eder. Bir ya da daha çok disk üzerinde oluşturulan volümleri destekler. Disk kullanım türleri disk üzerindeki alanların kullanımını belirler. Dinamik diskler sadece Windows 2000 tarafından kullanılır.

basic input/output system (BIOS). Bir ROM üzerinde saklanan ve sistemin açılmasıyla birlikte işletilen yazılım.

basic volume (temel volüm). Bir basic disk üzerindeki bir volüm.

backup (yedek). Verilerin çeşitli risklere karşı yedek setleri halinde teyp birimine kopyalanması.

backup device (yedekleme aygıtı). Backup ya da Restore işleminde kullanılan bir teyp, bir disk dosyası ya da named pipe.

backup domain controller (yedek domain kontrol birimi). BDC. Windows NT Server'ın ana domain kontrol biriminin yedeği olarak kurulduğu bilgisayar. Domain ana kontrol biriminde yer alan kullanıcı veritabanını yedeğini zaman uyumlu olarak taşır. Kullanıcılar BDC'ye logon olabilirler
backup file (yedek dosyası). Full ya da partial database, transaction log ya da dosya/dosya gruplarının yedeğini içeren dosya.
backup media (yedekleme ortamı). Yedek setini saklamak için kullanılan disk, teyp ya da diğer bir aygıt.

backup set (yedek seti). Bir yedek işleminin çıktısı.

background (artalan). Aktif pencerenin arkası ya da arka alanda yürütülen işlem.

base data type (temel data tipi). Char, varchar, binary gibi, kullanıcı-tanımlı data tiplerinin yaratıldığı sistem-tarafından yaratılmış temel data tipleri.

base tables (taban tablolar). Bir görünümün (view) üzerine kurulduğu tablo.

batch (toplu iş). Bir ya da daha çok deyiminin yer aldığı dosya.

batch program (toplu iş dosyası). Bir ya da daha çok NT komutunu içeren bir ASCII dosya. Toplu iş dosyaları genellikle .BAT uzantısına sahiptir.

bcp files (bcp dosyaları). Zaman uyumlaştırma (synchronization) sırasında tabloları saklayan dosya.

Berkeley Internet Name Domain (BIND). UNIX işletim sistemlerindeki Domain Name System (DNS) standardı.

bit. Sayısal bilginin en küçük hali. 0 ya da 1 sayısı.

Bookmark (Yerimi). Daha sonradan kolay erişmek amacıyla, başvuru olarak atanan seçim alanı ya da metin içindeki belli konumlardır. Yer imleri, gerçek hayatta, özellikle uzun bir kitap okurken kullandığınız, kaldığınız yeri unutmamak için yerleştirdiğiniz işaretlerdir. Word, sizin seçiminize göre, bulunduğunuz yeri işaretler ve aynı noktaya çabuk ve kolay erişimi sağlar. Books Online. Online kitap. Yardım ve araştırma amaçlı kullanılır.

boot loader (önyükleyici). Sistemin başlatılmasını sağlayan ve yöneten program.

boot partition (önyükleme bölümü). Windows NT ve Windows 2000 işletim sistemini ve dosyalarını içeren bölüm. Önyükleme bölümü sistem bölümü ile aynı olabilir ya da olmayabilir. Bkz. System Partition.boot partition (boot edilen disk bölümü). İşletim sisteminin bulunduğu disk bölümü. Boot bölümü ve sistem bölümü aynı olabilir.

briefcase (çanta). Aynı dosyanın farklı uyarlamalarını uyumlaştırmayı sağlayan özel bir klasör. My Briefcase uygulaması ile network ortamında bir dosyaya güncel durumda sahip olmayı sağlar. Windows 2000'de bu sistem offline folder kullanımı olarak yenilenmiştir. Bkz. Offline Folder.

bridgehead server. Active Directory replikasyon işleminde siteler arasındaki replikasyonu yönetmek için kullanılan bir server.

browser (tarayıcı). Tarayıcı program. Bkz. Web browser. Internet ve intranet üzerindeki dosyalara erişmek için kullanılan bir client aracı. Örnein Microsoft Internet Explorer.

browsing (göz atma, tarama). Ağ üzerindeki dosyalara, dizinlere, programlara ve aygıtlara erişme. Erişilecek kaynakların listesini elde etme işlemi.

built-in functions (hazır fonksiyonlar). Uygulamalar tarafından sağlanan fonksiyonlar. Örneğin datetime gibi.

built-in group (hazır grup). Windows NT işletim sisteminde otomatik olarak tanımlanan (var olan) gruplar.

bulk copy program (bcp). Komut satırından yazılarak verileri kopyalamayı (yedeklemeyi) sağlayan program.

byte (bayt). Bilgisayarda bir birim olarak tanınan bilgi birimi. Bir bayt genellikle sekiz bitten oluşur.
cache (ön bellek). Ana bellekte daha önce (sık sık) erişilen bilgilere daha kısa zamanda erişmeyi sağlayan bir yardımcı bellek. DNS ve WINS için çok bilgilerin yerel olarak saklandığı yer.

cached pages (ön belleğe alınan sayfalar). Cache içinde yer alan 8 K kapasiteli sayfalar.

cascade (basamaklamak). Pencerelerin başlık çubukları görünecek biçimde alt alta dizilmesi. Bunun dışında veritabanı işlemi olarak yapılan bir işlemin; ilişkili olan diğer tablolarda da yapılması işlemi. Bkz. cascade delete.

cascading delete (basamaklı silme). Bir silme işleminin ilgili tablolardaki diğer satırları da silmesi.

cascading update (basamaklı güncelleme). Bir güncelleme işleminin ilgili tablolardaki diğer satırları da güncellemesi.

case sensitive (büyük/küçük harf ayrımı). Büyük/küçük harf ayrımının yapılması.

cell (hücre). Tablolarda verilerin girildiği satırların ve kolonların kesiştiği alanlar.

certificate (sertifika). Internet üzerinde kimlik denetimi ve veri güvenliği için kullanılan sayısal bir belge.

character (karakter). Bir birim anlamlı veri. Harf ya da rakam.

character format (karakter formatı). Verilerin text karakterleri ile saklanması.

character set (karakter seti). Uygulamaların kullandıkları char, varchar ve text data tiplerinde tanıdığı karakter seti. Bir karakter seti 256 harften oluşur. İlk 128 karakter genelde bütün karakter setlerinde aynıdır. İkinci 128 karakter ise ek karakterler (extended character set) olarak tanımlanır.

Yazı Alıntıdır

Format Atmadan Önce Yedek Almak İsyenelere Bilgiler

Bilgisayarızda 2 bölüm olduğunu varsayıyoruz.

Format öncesi virüs programının güncellemesini, firefoxa kurduğunuz eklentileri, internet explorerdeki sık kullanılan site adreslerini, msn deki smiley arka plan göz kırpmaları nasıl yedekleyebileceğinizi anlatacağım.

C ve D diye bir bölüm olması gerekiyor bilgisayarınızda yoksa bile usb bellek yada cdye yazdırıp format sonrası tekrar kopyala yapıştır ile yerine koyabilirsiniz.
İlk olarak kaspersky virüs programını kullandığınızı düşünerek virüs programının güncellemelerini yedek alma işlemi şu şekilde Bilgisayarım C ye girip

C:\Documents and Settings\All Users\Application Data klasörüne giriyoruz eğer bu klasör yoksa Bilgisayarım penceresindeki araçlar sekmesine tıklayıp klasör seçeneklerinden görünüm sekmesine gidip oradaki listeden gizli dosya ve klasörleri gösteri işaretliyoruz daha sonra tekrar C:\Documents and Settings\All Users\Application Data klasörüne gidip Kaspersky Lab klasörünü kopyalayıp bilgisayraımızdaki D:\ bölümüne atın. Format sonrası virüs programını kurun bilgisayarı kapatıp F8 ile güvenli kipte açın C:\Documents and Settings\All Users\Application Data klasörüne Kaspersky Lab klasörünü atın işlem tamam bilgisayarınızı kapatıp açın güncelleme yapmanıza gerek kalmadan güncel olarak virüs programınız hazır...

Firefox yedeklerini almak içinde format öncesi şu klasöre gidip
C:\Documents and Settings\kullanıcıadı\Application Data
Mozilla klasörünü kopyalayıp D:\ bölümünüze atın... Format sonrası Firefoxu kurun firefoxu başlatmayı istiyormusunuz dediği zaman iptal edin C:\Documents and Settings\kullanıcıadı\Application Data klasörüne gidip daha önce D:\ ye attığımız Mozilla klasörünü kopyalayıp yapıştırın C:\Documents and Settings\kullanıcıadı\Application Data klasörüne bu işlemde tamam

İnternet explorer sık kullanılanları yedeklemek için format öncesi
C:\Documents and Settings\Kullanıcıadı klasörüne gidip
Sık Kullanılanlar klasörünü D:\ bölümüne kopyalayıp yapıştırın format sonrası yine Sık Kullanılanlar klasörünü alıp C:\Documents and Settings\Kullanıcıadı içine atın ama daha önce windowsun orjinal olarak eklediği Sık Kullanılanlar klasörünü silin... Bu işlemde tamam...

Msn yedeklerini yedeklemek için format öncesi
C:\Documents and Settings\Kullanıcıadı\Local Settings\Application Data\Microsoft\ klasörüne gidip Messenger klasörünü kopyalayıp D:\ içine atın format sonrası msn messengeri kurun kurduktan sonra çalıştırmadan önce C:\Documents and Settings\Kullanıcıadı\Local Settings\Application Data\Microsoft\ klasörüne gidip D:\ye kopyaladığınız Messenger klasörünü yapıştırın hiç silinmemiş gibi arkaplanlarınız smileyleriniz göz kırpmalarınız hazır

ALINTIDIR - By ZuZi

Bilgisayarda hiç bilmediginiz gizli ve ek özellikler...

iŞTE YÖNTEMLER ;

1-IP ADRESİ BULMA: Çalıştır winipcfg yaz (KISALTILMIŞ ARAMA) bat dosyayına @echo off dir *.%1 yaz %1 komutu uzantı yerine geçer veya doskey komut= orijinal komut yaz (doskey d=dir) bundan sonra d dersen dir yerine geçer

2-SİSTEM DE KAYIT EDEN Nİ DEĞİŞTİRME:
Başlat/çalıştır komutuna "Regedit" yaz HKEY-LOCAL-MACHİNE/SOFTWARE//MİCROSOFT/WİNDOWS/CURNETVERSİYO N/ DA RegisteredOwner değerini değiştir. anında değişir

3-SAĞ FAREYE UYGULAMA EKLEME
Başlat/çalıştır komutuna "Regedit" yaz HKEY_CLASSES_ROOT\Folder\shell anahtarını aç yeni tuş de adını yaz istenilen ad yazılabilir örneğin ÖZEL de açılan tuş üzerine tıklayıp yeni tuş de açılmak istenilen uygulamanın yerini göster
örneğin c:\Program Files\Microsoft Office\Office\excel.exe yaz bundan sonra yeni yazılan ada tıklanınca gösterilen uygulama çalışır.

4-BAŞLAT MENÜSÜNÜ GİZLEME
ctrl+esc bas sonra esc de alt+(-) ye bas kapat de başlat menüsü kaybolur
geri getirmek için ctrl+alt+del bas explorer tıkla görevi sonlandır

5-TEKNİK DESTEK VE LOGO EKLEME
C:\WİNDOWS\SYSTEM dizininde bir metin belgesi açın adı oeminfo.ini olursa zaten otomatik ini metni olarak işlem görecektir...
oeminfo.ini içerisine

[general]

Manufacturer=44efsane44
Model=DENEME

[support information]

line1=..... yaz

line2=..... yaz

line3=..... yaz (istediğin kadar line yapabilrsin)

Sonra yeni bir avatarı paintte düzenle istediğni yaptıktan sonra bunu bmp uzantılı dosya olarak system kalsörüne oemlogo olarak kaydet...Bilgisayarıma sağ tıklayıp özellikler dediğinizde görecekleriniz gerçektende sizi şaşırtacaktır...
oemlogo.bmp
ne ise logo o olacaktır.

6-SÜRÜCÜ GİZLEME:
Başlat/çalıştır komutuna "Regedit" yaz HKEY-CURNET-USER/SOFTWARE/MİCOROSOFT/WİNDOWS/CURNETVERSİYON/ POLİCES/EXPLORER de yeni DWORD değeri oluştur. adını nodrives yaz değer kısmına(onaltılı) A için=1 b=2 c=4 d=8 yaziki veya daha çok sürücüyü yok etmek için toplamları yaz.

7-AYARLAR-BUL-OTURUMU KAPAT V.B GİZLEME
Başlat/çalıştır komutuna "Regedit" yaz HKEY_CURRENT_USER\SOFTWARE\Microsoft\Windows\Curre ntVersion\Policies Explorer anahtarında
Noclose=1
NoFind=1
NoSetFolders=1
NoDesktop=1
NoNetHood=1 ağ komşuları
NoRun=1 (dikkakli ol!)
değerler =0 yazılırsa tekrar çalışır (nokta) . yapılırsa bu menüler çalışmaz

8-CAB DOSYALARI İÇİNDE İSTENİLEN DOSYAYI BULMA:
for %p in (c:\win\*.*) do extract %p *.cpl

9-DENETİM MASASI SİMGELERİNİN YERİ:C:\WİNDOWS\SYSTEM altında *.cpl uzantılı dosyalar

10-BAĞLANTI KONTROLÜ(İNTERNET'TE)PİNG www.yaprakforum.com (Bağlantıda hata varsa otomatik sorun giderici açılır)

11-DLL SİLME:
regedit'te sharedDLLs anahtarını bul ad da dll nin konumunu verilerde DLL nin kaç uygulama tarafından kullanıldığını yazar yazar 0 ise silinebilir

12-MASAÜSTÜNE KOLAY ULAŞMA:
Çalıştır . de masaüstüne gider

13-BİRLİKTE AÇ KOMUTU: Dosyayı işaretla sifth e bas sağ tıkla

14-WELCOME WİNDOWS MESAJINI AÇMA:
(Xp Hariç hepsi için)Çalıştır welcome yaz

15-GEZGİN AÇILIŞ YERİ:Expolrer.exe de hedef kısmına açılmasını istediğin yeri yaz.

16-EXPLORER 'E RESİM EKLEME
0000000

00000

00000000


256 RENK
framebuf.drv sürücüsünü kullanır

17-CD OTOMATİK ÇALIŞTIRMAYI GEÇİCİ VE KALICI DURDURMA
CD takılırkan shift e bas okuma bitince bırak kalıcı olarak durdurma....
sistem /cd-rom seç özellikleri tıkla /ayarlar/otomatik ekleme uyarısı kutucuğunun işaretini kaldır.

18-EXPLORER DE ADRES EKLEME
Başlat/çalıştır komutuna "Regedit" yaz HKEY_CURRENT_USER\SOFTWARE\Microsoft\Internet Explorer\TypedURLs
Anahtarını bul yeni dize değeri de yeniden adlandır ör. url1 değere istediğini yaz url1=http://members.xoom.com/celil/

19-HEARTS OYUNCU ADINI DEĞİŞTİRME
Başlat/çalıştır komutuna "Regedit" yaz HKEY_CURRENT_USER\SOFTWARE\Microsoft\Windows\Curre ntVersion\Applets\Hearts anahtarından değişebilir

20-ARA(BUL) MENÜSÜNDE KALAN ESKİ ARAMALARI SİLME YADA EKLEME
Başlat/çalıştır komutuna "Regedit" yaz
HKEY_CURRENT_USER\SOFTWARE\Microsoft\Windows\Curre ntVersion\Explorer\Doc Find Spec MRU anahtarını aç

21-YÜKLEMEDE YÜKLEME YERİNİ GÖSTERME
Başlat/çalıştır komutuna "Regedit" yaz HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\Microsoft\Windows\Curr entVersion\Setup aç SourcePath a c:\win v.s yaz

22-EXPLORER DE İLK AÇILMA YERİ:
(Bazı virüslerin anasayfayı kitlemelerini düzeltir)
Başlat/çalıştır komutuna "Regedit" yaz HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\Microsoft\Windows\Curr entVersion\URL\DefaultPrefix anahtarına yazılır

23-GÜÇ KAYNAĞI KABLOLARI :
(Bilgisayarınızda Fan rpm'si oldukça düşükse fandan kırmızı kabloyu çıkartıp sarı yı takmanız yeterlidir..
UYARI:Bu işlemi işlemci(CPU) ve Power fanında lütfen denemeyiniz...
kırmızı=+5 v siyah=toprakşase sarı=+12 v mavi=-12 v beyaz=-5 v

Yazı Alıntıdır

BİLGİSAYAR TERİMLERİ

Bilgisayar Terimleri ( A ) (B) (C) (D)
A+: Bilgisayar sektöründe geçerli bir sertifika. Sertifikayı alabilmek için belirli bir sınavın geçilmesi zorunludur. Sınav yazılım ve donanım olmak üzere iki bölümden oluşur. Başarılı olunursa Microsoft' un ki gibi bir sertifika verilir. Bu sertifikanın birçok sektörde geçerliliği vardır.
A/UX: Apple Macintosh'lar için geliştirilmiş bir Unix işletim sistemi.

ABACUS: Üzerinde bir çubuğa sıralanmış, sağa sola kaydırılabilen toplar bulunan hesap makinesinin temeli sayılan bir alet. Kendi başına hesap yapmasa da sayılan sayıları insanlara hatırlatarak hesaplamaya yardımcı olur.

ABORT: İşletim sistemi üzerinde program çalışırken doğal olmayan bir sebepten programın durması veya durdurulması. Sonuç olarak program ya da işletim sistemi bir hata mesajı verir. Hata mesajının üzerinde devam, programı kapat seçenekleri vardır.

ACCELERATOR BOARD: Bilgisayarınızı hızlandırmak için takılan kart. Bu kartların işlevi, bilgisayarın CPU'sunun üzerindeki bazı işleri alıp kendi üzerlerinde çalıştırmasıdır. Böylece CPU'nun yükünü hafifletip bilgisayarınızın performansını arttırırlar.

ACCESS: Bir bilgiye, belleğe, diske, CD-ROM'a vb. erişmek.

ACCESS CODE: Erişim kodu. (şifre)

ACCESS TIME: Erişim için geçen zaman.

ACCESS POINT: WAN'larda telsiz sinyallerinin güçlendirilmesi ve paylaştırılması için kullanılan bir araçtır. Kablolu LAN'larda HUB'lara benzer biçimde, ACCESS POINT'ler de, veri paketlerinin telsiz ağlarda paylaşımını sağlar. Access Point'ler sinyalleri güçlendiren ve daha uzak mesafelere ulaştırılmasını sağlayan Repeater görevini de görür.

ACCESS PRIVILEGES: Giriş izni. Bilgisayar üzerindeki dosyalara giriş ve dosyalar üzerinde değişiklik yapmak için kullanıcılara tanımlanan haktır.

ACCOUNT: Hesap. İşletim sistemlerinde bir kişi adına açılan kullanıcı adı ve giriş şifresidir. Ayrıca kişinin erişim hakları ve kullanım ile ilgili diğer bilgilerinin kaydedilmesi için de kullanılabilir.

ACLS (Access Control Lists): Geçiş kontrol listeleri. Ağ üzerinden transfer edilen verilerin kimden geldiği, kime gideceği ve verinin büyüklüğü gibi kriterlerinin tutulduğu listedir.

ACRONYM: Kısaltma. Özel isimlerin kısaltılması baş harflerini birleştirerek yapılır. Örnek: ACLS (Access Control List)

ACTIVE: Aktif. İşletim sistemlerimizin üzerinde kullanımda olan programların ve dosyaların durumlarını belirtmek için kullanılır. Örnek: ICQ programı açık ve kullanılıyorsa o anda ICQ programı aktif demektir.

ACTIVE MATRİX: Sıvı kristal ekran teknolojisi. Genellikle taşınabilir bilgisayarların ekranlarında kullanılan teknolojidir.

ACTIVE-X: Microsoft firmasının hazırladığı işletim sistemlerinde Java dili gibi internet üzerinde çalışan programlar hazırlamak için kullanılan gelişmiş bir program geliştirme dilidir.

@ (AT İŞARETİ): Bu işaret klavyede Q tuşu ( F klavyede F tuşu) ve ALT GR tuşlarına birlikte basılarak yazılır. En yaygın kullanıldığı yer e-mail adresleridir, kullanıcı ve elektronik postanın gideceği posta sunucusunun adlarının birbirinden ayrılmasına yarar. Örnek; yardim@chip.com.tr

ADA: Amerika Birleşik Devleti Savunma Bakanlığı tarafından geliştirilmiş eski bir programlama dilidir.

ADAPTER: Uyum sağlamayan iki bağlantı çeşidi ya da cihazı birbirine bağlanmak için gerekli olan ara cihazdır.

ADC (Analog Digital Convertor): Gelen anolog sinyalleri alarak dijital sinyallere çeviren cihazdır.

ADD-IN: İşletim sistemine veya işletim sistemi üzerinde çalışan bir programa eklenebilen yardımcı programlara verilen isimdir.

ADD-ON: İşletim sistemi veya işletim sistemi üzerinde çalışan programların özelliğini arttırmak için, bilgisayar üzerine kurulan programlara verilen isimdir.

ADDRESS: Ulaşılmak istenen bilgi, bölüm, kayıtın bulunduğu yeri ifade eder . İnternet üzerinde üç farklı adres kullanılır: e-posta adresi, mac adresi, ip ya da internet adresi.

ADMINISTRATIVE DOMAIN: Yönetsel alan. Tek bir kişi, birim, sistem tarafından yönetilen alandır.

ADMINISTRATOR: Sistem yöneticisine verilen ad. Sistem birçok makineden oluşturulmuş bir ağ veya tek bir makine üzerinde olabilir. ADMINISTRATOR sistemin geliştirilmesi ve sorunların çözümünden sorumlu kimsedir.

ADN/Advanced Digital Network: 56 Kbps leased-line lar için kullanılan bir ağ çeşididir.

ADS/AUTOMATIC DRIVER SIGNING: Otomatik Sürücü Atlama. Windows tabanlı işletim sistemlerinde başlangıçta bilgisayar kilitlenmesi yaşanan durumlarda kilitlenmenin sebeplerini belirler. Bu sebepleri işaretleyerek bir sonraki başlangıçta sorunları atlanmasını sağlar.

ADSL/Asymmetric Digital Subscriber Line: Asimetrik Sayısal Abone Hattı. Standart telefon hatlarını kullanarak yapılan dijital haberleşme teknolojisi. Servis kalitesi merkeze olan uzaklığa göre deyişim gösterir. Bu tip hatlarda download ve upload hızı farklı olabilir.

ADVENTURE: Macera oyunlarına verilen isimdir.

AF/Auto Focus: Bu özellik kameralarda netliğin otomatik olarak sağlanması için kullanılır.

AGENT: İnternet üzerinden istediğiniz bilgileri otomatik olarak toplayabilen bir programdır. Bilgisayar başında olmanıza gerek kalmadan sizin yerinize bilgileri toplar.

AGGREGATE: Toplu işlem. İşletim sistemlerimiz veya programlarımız üzerinde tek bir değerle değil bir grup değer üzerinde çalışan işlemlerdir.

AGP/Accelerated Graphics Port: Üç boyutlu grafik kartlarından daha fazla verim alınması için Anakart firmaları tarafından üretilen bir bağlantı birimidir.

AIX: Unix tabanlı bir işletim sistemi.

ALDUS PAGEMARKER: Masaüstü yayıncılık programlarından biri. Bu programla oluşturduğunuz grafikler üzerinde kolayca değişiklik yapabilirsiniz.

ALGORITHM: Bilgisayarınız üzerinde sorunları çözmek için belirlenmiş kurallar ve işlemler topluluğuna verilen isim.

ALIAS: Takma isim. Uzun ve hatırlaması zor isimler yerine kısa ve hatırlaması kolay isimler tanımlamak.

ALIASING: Bilgisayar ekranında gördüğümüz çizgiler, eğriler ve simgelerin kenarlarının tırtıklı gözükmesine ALIASING denir. Ekran çözünürlüğünü yükselttikçe bu bozulmalar azalır.

ALLOCATE: Bir bilgisayar üzerinde RAM ve sabit diskin tamamını veya bir bölümünü ileride kullanmak için ayırmak. Genelde programlar bu işlemi kullanırlar.

ALIGNMENT: Kelime işlem ya da masaüstü yayıncılık programlarında metnin kenarlara yanaşık olma durumunu belirler. Sağa, sola yanaşık veya ortalanmış olabilir.

ALPHA: Dijital firması tarafından üretilen 64bit bir işlemci türüdür.

ALPHANUMERİC: Rakam, kelime ve özel sembollerden oluşmuş karakter topluluğu.

ALT KEY: PC'lerde kullanılır. Alt key tuşu başka bir tuşla birlikte basıldığında programların özelliğine göre değişik işlevler görür.
AMD: Intel'in ardından dünyanın büyük ikinci PC işlemci üretici firmasıdır.

AMİGA: Commodore firması tarafından üretilen genelde oyun amaçlı kullanılan bilgisayar. Günümüz standartlarının altında bir bilgisayar.

ANALOG: Devamlı değişken bir akış halinde bulunan verilere "analog" adı verilir. Bilgisayarlar doğrudan analog veriyi işleyemezler, gelen analog verileri dijitale çeviren arabirimlerin kullanılması gerekir.
ANCHOR: HTML dosyalarının içinden başka bir sayfaya ya da başka bir bölgeye geçmek için kullanılır. Altı çizgili mavi metin şeklinde görüntülenir.

ANIMATION: Kullanıcının ilgisini belli bir yöne yöneltmek için yapılmış, grafiklerin belirli bir düzene göre canlandırılması işlemi .

ANNOTATION: Doküman üzerine, dokümana zarar vermeden eklenen not. Bu notlar doküman hakkında bilgi vermek için koyulabilirler.

ANSI/AMERİCAN NATIONAL SKYLINE INDUSTRIES: Amerika Ulusal Standart Enstitüsü. Bilgisayar ve iletişim gibi birçok alanda A.B.D. standartlarını belirleyen kurum. Bu standartlar ANSI standartları olarak da bilinir.

ANTI ALIASING: 3D grafik kartlarında grafik işleme tekniklerinden birine verilen isimdir. Özellikle gelişmiş üç boyutlu oyunlar gibi yüksek grafik detay seviyesine sahip programlarda sıkça kullanılan bu yöntem, ekranda beliren görüntünün daha doğal olması amacıyla geliştirilmiştir.

ANTİ GLARE SCREEN: Bilgisayar ekranlarının çevreden aldıkları ışığı yansıtmasını önlemek için kullanılan yansıma önleyici bir filtredir.

ANTİ RADIATION SHIELD: Bilgisayar ekranlarının yaydığı elektromanyetik dalgalardan korunmak için filtredir.

ANTİ VİRÜS PROGRAM: Bilgisayarı virüs denen zararlı programlara karşı korumak için üretilmiş yazılımlardır. Bu programlar diskinizi tarayarak virüsten etkilenmiş olan dosyalarınızı bulurlar. Daha sonra bunları ya tamamen silerek ya da eski sağlam hallerine döndürerek sistemi virüsten arındırırlar.

ANY KEY: Bilgisayarın klavyesi üzerindeki herhangi bir tuş.

API/Application Programming Interface: Bir programın diğer program ve işletim sistemleri ile etkileşimini sağlayan arabirim. En çok kullanılan WIN32 API'sidir.

APP: Bkz. Application.

APPEND: Metin belgelerinin birbirleri sonuna eklenmesi işlemidir.

APPLE MACINTOSH: Apple firması tarafından geliştirilmiş bir tür bilgisayardır, aynı zamanda MAC olarak da adlandırılır. Bu bilgisayarlar çok yaygın olarak kullanılan PC türü cihazlarla uyumlu değildir ve kendilerine has yazılımları vardır.

APPLET: İnternette HTML sayfası içine yerleştirilmiş küçük JAVA programlarıdır.

APPLETALK: Apple bilgisayarlar arasında iletişimi sağlamak için yapılmış bir protokol.

APPLICATION: Bilgisayar üzerinde yapılan uygulamalara verilen isimdir.

APPLICATION LAYER: Uygulama katmanıdır. Bu katman OSI/Open Systems Interconnection modeline göre yedinci katmandır. E-mail ve dosya transferi gibi işlemlerde otomatik olarak kullanılır.

APPLICATION SERVER: Uygulama sunucusu. Uygulamaları ağa bağlı diğer istemcilerin kullanımına sunan sunucudur.

ARCHITECTURE: Bilgisayarlar ve ağlarda genel yapıyı, elektronik bileşenleri, bilgisayarın iç yapısı ve işletim sistemlerini belirler.

ARCHIE: İstediğiniz bilgileri internet üzerinde arayıp bulan ve bu bilgileri düzenleyen bir program. Eskiden sadece ftp arşivlerini tarayabilen Archie şimdi tüm internette arama yapabiliyor.

ARCNET: Bir ağ tipi. Bu ağ içinde en fazla saniyede 2,5 Megabit hıza ulaşılabilir. Günümüz teknolojisine göre yavaş bir ağ tipidir.

ARGUMENT: Argüman. İşletim sistemi veya işletim sistemi üzerindeki programların içindeki fonksiyonlara verilen değer ya da isim.

ARP/Address Resoluion Protokol: İnternet ve ağ üzerinde göndermek istediğimiz paketlerin IP adreslerine doğru dağıtılmasını sağlayan bir iletişim protokolüdür.

ARPANET: İnternetin temeli sayılabilecek dünyanın ilk ağının ismi. İlk olarak Amerikan ordusuna hizmet vermek üzere kurulmuştu. Daha sonra diğer ağların gelişmesi ve büyümesi ile tamamen hizmet dışı kaldı.

ARROW KEYS: OK tuşları. Bilgisayar klavyesi üzerinde bulunan sağ, sol, yukarı, aşağı tuşları.

ARTIFICIAL INTELLIGENCE: Yapay zeka. Bilgisayarlarımızın insanlar gibi düşünmesi ve davranması için yapılan çalışmaların tümüne verilen isim.

ASCENDING ORDER: Bir verinin küçük değerden büyük değere doğru sıralanması. Sayılar 0'dan 9'a doğru, harfler A'dan Z'ye doğru sıralanır.

ASCII/American Standard Code for Information Interchange: Bu koda göre dünya çapında kullanılan hemen hemen tüm harf ve sembollere bir değer atanmıştır. Böylece farklı bilgisayarlar arasında bilgi alışverişi yapılırken ortaya çıkması muhtemel karışıklıkların önüne geçilmesi hedeflenir.

ASP/Active Server Page: Bir tür programlama dili. Daha çok sunucu taraflı teknolojilerin kullanılmasına imkan sağlar. ASP ile yapılan ifadeler çalıştırılınca, sonuç çalıştıran kişiye HTML biçiminde gönderilir.

ASPECT RATIO: Bilgisayar üzerinde yapılan grafik işlemlerinde grafiğin yatay ve dikey ölçülerinin birbirlerine oranı. Bu oranın korunması grafiğin bozulmaması için önemlidir.

ASSEMBLER: Kurulu olduğu işletim sistemi üzerinde, işletim sisteminin doğrudan çalıştırabileceği programları üreten bir yazılım dilidir.

ASSIGN: Atama. Bilgisayar üzerinde bir alana veya değişkene değer atanması. Örnek, Excel programında A1 hücresine istediğiniz bir değeri ASSIGN edebilirsiniz .

ASSOCIATE: İlişkilendirme. Bir dosya tipini bir program ile bağlama. Örnek : *.avi dosyasını
Windows Media Player ile ilişkilendirebilirsiniz.

ASTERİSK: Yıldız şeklindeki simge. Bilgisayar üzerinde birçok işlevi vardır. Hesap makinesi, programlama, elektronik tablolarda kullanılır.

ATM (Asynchronous Transfer Mode ): Yüksek hız ve kalitede veri aktarımı için kullanılan teknoloji. Daha çok ses ve görüntü iletimi için kullanılır.

ATTRIBUTE: Çeşitli programlarda, kullanılan kontroller için verilen parametrelerdir. Bazı parametrelere değişik karakterlerde değerler verilebilir. Bazıları ise olduğu gibi kullanılırlar.

AUDIO CARD: Ses kartı. Bilgisayar üzerinden ses dosyalarının dinlenebilmesi için gereken kart. Bu kartlar anakartın slotlarına takılı ya da anakart üzerinde de ( On Board ) olabilirler.

AUDIT TRAIL: Sistem içindeki kullanıcıların belli zaman içinde kullandıkları kaynakların ölçülmesi için bu kaynakların kayıtlarının tutulması işlemidir. Örnek: Sistem içindeki kullanıcıların bilgisayarları üzerinde yaptıkları değişiklerin kayıtları tutulabilir.

AUP: Okuma ve yazma kafaları sabit olan sistemlerde, veri yazılan ve okunan ortamı harekete geçirmek için kullanılır.

AUTHENTICATION: Bilgisayar üzerindeki kullanıcı yetkilerinin doğrulanması işlemidir.

AUTHORING TOOL: Multimedya uygulamalarını hazırlamak için kullanılan yazılımlardır. Bu tür programlar, programlama bilmeyenler için büyük bir kolaylık sağlar.

AUTHORIZATION: Sistem yöneticisi , sisteme girebilecek kullanıcılara giriş izni ve kullanıcılara bağlı kullanım izni verebilir. Bu izin verme işine AUTHORIZATION denir.

AUTHORWARE: Multimedya gösteriler yaratmak için geliştirilmiş yazılım programları.

AUTOEXEC.BAT: Bilgisayarda bulunan bir dosya. Bu dosya bilgisayar ilk başlatıldığı zaman çalıştırılmak üzere içinde DOS komutları barındırır. Bu dosya içinde yer alan sistem komut yığını otomatik olarak çalıştırılıp ilgili gerekli ayarlamaları yapar.

AUTOMATION: Otomasyon. Bir işin bilgisayar ya da iş için gerekli olan cihazlar ile otomatik olarak yapılması.

AUTOREC SONER: Bilgisayarınızda ses kaydı yaparken, ses kaydının en yüksek kalitede kaydedilmesini sağlayan alıcı.

AUX: Müzik kaynağının bağlanabildiği bir bağlantı türü. Genellikle müzik seti ve videolarda kullanılır.

AUTO-ANSWER: Modemler için kullanılan bir özellik. Bilgisayarınızın başında olmadığınız zaman modemin gelen çağrıya cevap vermesi işlemidir.

AUTO-RUN: Bilgisayarın CD-ROM sürücüsüne yeni bir CD takıldığında, Windows işletim sistemi derhal harekete geçerek bunu inceler. Eğer CD üzerinde uygun yazılım varsa, o zaman Windows bu CD üzerindeki yazılımı kendiliğinden çalıştırır. Bunun olmasını sağlayan ve CD üzerindeki yazılımın bir parçası şeklinde tasarlanan küçük programa genellikle Auto-Run programı denir.

AUTO-SAVE: Otomatik Koruma. Bazı programların Auto-Save özelliği vardır. Bu özellik programın içinde bir dosya üzerinde çalışırken programın dosya üzerinde yaptığımız değişiklikleri belli aralıklarla otomatik olarak kaydetmesini sağlar.

AUTO-SELF TEST: Bilgisayarınız açıldığında hızla kendini gözden geçirir ve genel bir arıza kontrolü yapar. Bu şekilde hafıza modülleri ya da işlemci gibi hayati parçalarda önemli bir arıza olup olmadığını anlamaya çalışır, eğer arıza bulur ve açılmazsa o zaman sesli sinyalle bunu bildirir. Ancak bu özellik sadece bilgisayarınıza has değildir, faks ve baskı makinesi gibi cihazlarda da bu tür bir test uygulanır.

AUTO-START: Bu tür programlar genellikle bilgisayarın açılmasıyla beraber çalışmaya başlarlar. Çok çeşitli türden olabilir ve farklı işler yapabilirler. Windows işletim sisteminde, bilgisayar açıldığında çalışmaya başlayan AUTO-START özelliği olan yazılımdır ve kullanıcının bunu değiştirmesi genellikle mümkün değildir.

AVC ( Automatic Volume Control ): Gelen ses üzerinde alçak ses sinyalinin büyüklüğüdür.

AVI ( Audio Video İnterleaved ): Video ve ses dosyası formatıdır. Dosya uzantısı .avi'dir. Windows işletim sistemi ile beraber gelen Media Player adlı program bu görüntü dosyasını oynatabilir.

AXİS: Tasarlayan kişi tarafından verilen grafik üzerindeki eksen. Yatay eksen X ekseni, düşey eksen Y ekseni olarak gösterilir.



BACK DOOR: Arka kapı. Sistem üzerinde programcının kendi kullanımı için bıraktığı aralık. Sistemin düzgün çalışmaması halinde, programcı bu yoldan sisteme girerek, sistem üzerinde müdahale yapabilir.
BACK END: Arka uç. Kullanıcı verilerinin girilmesinden sonra, saklanmak üzere yollanan ya da kullanıcının belli bir veriyi görmek istediğinde, bu verileri derleyip kullanıcı arabirimine yollayan yazılım parçasına verilen isim.

BACKBONE: Omurga. Bir ağın çeşitli bölgelerini birbirine bağlıyan ana kablo hattına verilen isim.

BACKGROUND: Arka plan. İşletim sistemi üzerinde kullanıcıdan veri almadan çalışan programlara veya işlere verilen ad. Bu programlar veya işler, bir sorun olmadıkça kullanıcı ile etkileşime girmezler.

BACKLIGHT CORRECTION: Video kameralarda objenin karanlık görünmesini önleyen sistem.

BACKLIGHT: Arka aydınlatma. Dizüstü bilgisayarların ekran görüntüsünün daha kolay görünmesi için kullanılan teknoloji.

BACKSPACE KEY: Çalışma noktasının solundaki karakteri silmek için kullanılan klavye tuşuna verilen isim. Genellikle yapılan yanlış karakter girişlerini düzeltmek için kullanılır.

BACKUP: Yedekleme. Bilgisayar üzerinde sakladığımız bilgileri bozulmalara karşı korumak için kopyalarının alınması işlemi.

BAD SECTOR: Sabitdisk veya disket üzerinde bozulduğu için kullanılmaz hale gelen bölümlere verilen isim.

BANDWIDTH: Bant genişliği. Bir saniyede aktarılan bit sayısı olarak ifade edilir. Bant genişliği tüm sistemin hızını etkiler.

BAR CHART: Sunum grafiği çeşidi. Grafik üzerindeki değerlerin çubuklar yardımıyla belirtilmesidir.

BARCODE: Ürün ambalajı üzerinde bulunan, siyah beyaz çizgilerden oluşmuş, ürün hakkındaki bilgileri içeren dizi. Barcode optik okuyucular sayesinde bilgisayar ortamına aktarılır.

BARKOVISION: Bilgisayardan aldığı tüm sinyalleri perdeye yansıtabilen bir projeksiyon sistemidir. Görüntü kalitesi yüksektir.

BASEBAND TRANSMISSION: Sistem üzerinde aynı anda sinyal veya veri göndermemizi sağlayan iletişim standardı. Yerel ağ ve bilgisayar arasındaki iletişimde bu yöntem kullanılır.

BASIC/Beginner's All-purpose Symbolic Instruction Code: Bir programlama dilidir. Günümüzde birçok programın yapımında kullanılmaktadır.

BATCH FILE: Birçok program veya komutun, kullanıcı müdahalesi olmadan çalıştırılması için kullanılan dosya türüdür.

BAUD: İletişim hızını ölçmek için kullanılan değer. Çok küçük değerler oldukları için genelde kullanılmazlar.

BAUND RATE: Bilgisayar sistemlerinde seri hatlar üzerindeki veri akış hızı birimi.

BAY: Bilgisayar kasalarının üzerinde CD-ROM, sabitdisk, disket sürücü gibi donanımların yerleştirilmesi için ayrılmış bölümlere verilen isim.

BBS/Bulletin Board System: Bilgisayar kullanıcılarının, modem ve telefon hattıyla bağlanarak, mesaj alışverişinde bulundukları sisteme verilen isim.

BCD/Backup Domain Server: Windows NT sistemlerde sistem üzerindeki bilgilerin bir kopyasının tutulduğu bilgisayar.

BENCHMARK: Donanım veya yazılımların performanslarını ölçmek için kullanılan testlere verilen isim.

BINARY: İkili sayı sistemine denir. Genelde bilgisayar sistemlerinde kullanılan 0 ve 1 rakamlarından oluşur.

BINARY FILE: İkili düzen ile oluşturulmuş dosya türü. Sadece 0 ve 1'lerden oluşan dizinleri içerir.

BINHEX: ASCII olmayan dosyaları, ASCII formatına çevirmek için kullanılan metot.

BIOS/Basic Input Output System: Anakartın üzerinde microişlemci tarafından çalıştırılan yazılım. Bu yazılım, sistemin çalışmaya başlamasını sağlar.

BIT/Binary Digit: Binary rakamlarından biri. Bir bit 0 ya da 1 değerini taşır.

BITMAP: Grafik görüntüleme yöntemidir. Bir grafik görüntüsünün sütun ve satır halinde noktalardan oluşturulmuş gösterimi.

BITNET: İnternet ağından bağımsız, sadece eğitim kurumlarına özel bir ağ çeşidi.

BLEND: Bir renkten diğerine, bir efektten diğerine vb. geçiş metodudur.

BLOCK: Veri transferinde hızı artırmak için verinin belli bölümlere ayrılması işlemine verilen ad. Bir grup bilgi, sabit uzunluklarda bloklara ayrılır. Bu bloklar teker teker gönderilir.

BMP: Bitmap grafik dosyalarının türü ve uzantısı.

BNC: Bir konnektör tipidir. Bilgisayarları ağlara bağlamak için kullanılır.

BODY: HTML sayfaları üzerindeki kodları bulunduran başlık ile son arasındaki bölüme denir.

BOLDFACE: Kelime işlem yazılımlarında, metnin diğer bölümlerden koyu ve kalın görünen bölümüne verilen isim.

BOOLEAN EXPRESSION: Doğru veya yanlış olarak değer alan bir ifade türüdür. 1+1=2 ifadesi doğrudur. Bu ifade bir boolean ifadedir.

BOOLEAN LOGIC: Değerlerin doğru veya yanlış olarak düşünüldüğü mantık türüdür. Bilgisayar sistemlerinde 0'lar yanlış, 1'ler doğru olarak ifade edilir.

BOOLEAN OPERATOR: Boolean ifadesini oluşturmak için kullanılan operatörlerdir. AND, OR, XOR, NOR, NOT olmak üzere toplam beş operatör vardır.

BOOT: Bilgisayarınızı çalıştırmak için yüklenen yazılıma verilen isim. Bu yazılımlar genellikle işletim sistemleridir.

BOOT SECTOR: Sabitdisklerin ve disketlerin sistem bilgileri kısmına boot sector adı verilir. Bu kısımda bulunan sistem bilgileri, bilgisayarın sözü edilen disk ya da disketleri kullanabilmesi için gereken bazı temel verilerden oluşurlar. Bilgisayar her açılışında, bu kısımda bulunan bilgileri okuyarak düzgün çalışabilmek için ihtiyaç duyduğu temel verilere sahip olur.

BOOTABLE DISK: İşletim sisteminin düzgün olarak çalıştırılabilmesi amacıyla hazırlanmış özel bir başlangıç diskidir.

BOUNCE: Gönderilen bir elektronik postanın teslimatta hata ile karşılaşıp bir kısmının geri dönmesi işlemine verilen isim.

BOX: Bilgisayarımızın ekranında gördüğümüz bir yazılımın veya bir işlevin çerçevelenmiş olarak görünen alanı. Kutular genelde bir hata veya bir uyarı mesajı içerirler.

BPS/Bits Per Second: Veri transfer hızını ölçmek için kullanılan birimdir. Örneğin 28.000 bps hızla çalışan modem saniyede 28.000 bit gönderiyor demektir.

BREAK KEY: Klavye tuşu. DOS ortamında kontrol tuşu ile birlikte basıldığında, çalışan programı keser. Her program, bu tuş bileşkesine yanıt vermeyebilir.

BROADBAND ISDN: Fiber optik telefon hatları üzerinden ses, video görüntü ve bilgileri aynı anda göndermeye yarayan iletişim standardıdır.

BROADBAND TRANSMISSION: Birden fazla kanal üzerinden bilgi göndermek için kullanılan yöntemdir. Kablo TV bu yöntem ile çalışır.

BROADCAST: Ağ üzerindeki bilgisayarın çevresini tanımak ve haberdar olmak için yaydığı sinyaller bütünü. Bilgisayarlar ilk ağa girişlerinde broadcast yaparlar.

BROWSE: Bilgisayar içindeki bilgilerin görüntüleme yöntemidir. Birçok veritabanı yazılımı, bilgilerin sadece gözle izlenebilmesini sağlayan bu olanağı kullanıcılara sunar.

BUFFER: Geçici saklama alanına verilen ad. Bu alan genellikle RAM üzerinde ayrılır ve dosya kopyalama yaparken kullanılır.

BUG: Bir yazılım veya donanımda meydana gelen hata ya da sorun.

BUILT-IN: Yazılımların kullanıcılar tarafından kullanılmasını sağlayan özelliklere verilen ad.

BUNDLE: Bundle terimi, bilgisayar pazarında rekabet edebilmek amacıyla geliştirilen bir satış tekniğine verilen isimdir. Bu teknikte büyük bir malın yanına müşterinin ilgisini çekecek daha küçük bir ürün bedava olarak katılır.

BUS: Veri yolu. Bilgisayar içindeki verilerin aktarıldığı yola verilen isimdir.

BYTE: Sekiz bit'ten oluşan bir saklama birimidir. Tek bir harfi saklamak için gerekli olan alana denir.



C: Bir programlama dilidir. C ile yazılan kod makine diline yatkındır. Bu yüzden programcılar bu programlama dilini etkin bir şekilde kullanırlar.
C++: C dili üzerine yeni özellikler eklenerek oluşturulmuş bir programlama dilidir.

C DRIVE: Bilgisayar üzerinde bulunan sabitdisk sürücülerinden ilkine verilen isimdir. C sürücüsü genelde işletim sistemini kurmak için kullanılan disktir. Bilgisayar C sürücüsünden açılır ve kurulan programları C sürücüsü üzerinde saklar.

CABLE: Bilgisayarlarımızı başka birimlerle fiziksel olarak bağlamak için kullandığımız araçtır. Kabloların iki ucunda gerekli bağlantıyı yapabilmesi için bulunan konnektör vardır.

CACHE MEMORY: Ara belleğe verilen isimdir. Bu bellekler yüksek erişim hızına sahiptirler. Bellek tiplerinin hepsi aynı özelliğe sahip değildir. Bilgisayarlarımız üzerinde kullanılan bellek türleri SDRAM, DDRAM, RDRAM olabilir.

CAD/Computer Aided Desing: Bilgisayar destekli tasarım. Genellikle mühendis ve mimarların tasarımlarını gerçekleştirmek için kullandıkları yazılım ve donanım bütününe verilen isim.

CAD/CAM/Computer Aided Desing/Computer Aided Manufacturing: Bilgisayar destekli tasarım/Bilgisayar destekli üretim.

CAE/Computer Aided Enginering: Bilgisayar destekli mühendislik. Mühendislerin tasarımlarını inceleyen yazılımlara verilen isimdir. Genellikle CAD yazılımları içinde bu tür programlar bulunur.

CALCULATOR: Hesap makinesi. Matematiksel işlem yapmak için kullanılan bilgisayar programlarına verilen isim. Hesap makinesi, program haricinde küçük el bilgisayarı şeklinde de olabilir.

CAM/Computer Aided Manufacturing: Bilgisayar destekli üretim. Fabrikalarda makinaların çalışması için kullanılan veya yazılan programlara verilen isim.

CANCEL: İptal. Bilgisayarımızda kullandığımız uygulamaları iptal etmek için kullanılan tuşa verilen isimdir. Program kurulumlarında kurulumu kesmek için de kullanılır.

CAPS LOCK KEY: Klavye tuşlarından birine verilen isim. Bu tuş etkin olduğu durumda iken tüm alfabetik karakterlerin büyük harf ile yazılmasını sağlar.

CAPTURE: Kullanılan programın belli bir durumunu kaydetmesi işlemine verilen isim. Genellikle görüntü programlarında kullanılır.

CARD: Üzerinde elektronik devreler bulunan bilgisayar içinde kullanılan parçalara verilen isim.

CARET: Şapka karekteri. Türkçe klavye üzerine shift ile beraber 3 sayısına basıldığında çıkan karaktere verilen isim.

CARRIER SIGNAL: Modemlerin kendi aralarında anlaşmak için kullandıkları sinyale verilen isimdir.

CARTRIDGE: Kartuş. Büyük miktarlarda bilgiyi depolamak için kullanılır.

CASE SENSITIVE: Kullanılan harflerin küçük ya da büyük harf olmasının yarattığı durumdur. Kelime işlem yazılımlarında metin içinde bir sözcüğü ararken bu özelliği kullanabilirsiniz. Küçük-büyük harf ayrımı yaparak arama yapmak istiyorsanız, buna uygun bir arama seçeneğini işaretlemeniz gerekiyor.

CCITT/Comite Consultatif International Telephonique et Telegraphique: Uluslararası iletişim standartlarını belirleyen bir kurum.

CD-ROM/Compact Disk-Read Only Memory: Bilgi depolamak için kullanılan disklere verilen isimdir.
Bu diskleri okumak içim CD-ROM okuyucu gerekmektedir.

CELL: Hücre. Programın grafik arayüzünde tablo görünümünde yer alan küçük dikdörtgen kutulardan her birine verilen isimdir.

CGA/Color Graphics Adapter: İlk kullanılan renkli ekran tipidir. CGA ekranlar zamanla VGA sistemlere dönüştüler. Bilgisayar sistemlerimiz üzerinde geri kalmış bir teknoloji.

CHARACTER: Karakter. Sabitdisk üzerinde bir byte'lık alana saklanabilen herhangi bir sembole verilen isimdir.

CHECKSUM: Bir kontrol yöntemi. İletişim hattından gönderilen bir mesajın geçerli bir mesaj olup olmadığını anlamak için kullanılan yöntem.

CHIP: Yarı iletken bir maddeden üretilen, üzerinde binlerce elektronik devre taşıyan üniteye verilen isimdir.

CISC/Complex Instructıon Set Computer: Karmaşık komut seti. Bilgisayarların kullandığı bir yapıdır. İşlemcinin 200 kadar komutu uygulamasını sağlar.

CLASS: Sınıf. Programlarda nesneleri oluşturmak için kullanılan yapıya verilen isimdir.

CLICK, CLICK ON: Kliklemek, tıklamak. Grafik arayüzünde bir ikonu veya bir nesneyi seçmek için farenin tuşuna basıp bırakmak.

CLIENT-SERVER ARCHITECTURE: Sunucu-istemci mimarisi. Ağ üzerinde bilgisayarların veya işletim sistemi üzerine kurulu olan programların, sunucu olarak çalışacak şekilde tasarlanması işlemidir.

CLIP ART: Bilgisayar üzerinde yapılmış, kullanmak için hazır resimlere verilen isimdir.

CLIPBOARD: Pano. Verinin bir yerden başka yere kopyalanırken geçici olarak tutulduğu belleğe verilen ad.

CLOCK SPEED: Mikroişlemcinin çalışma hızına verilen isim. Mikroişlemciler komutları çalıştırırken, bilgisayarın içindeki saatin tıklamalarına uyarlar. Bu saat mikroişlemciler ve diğer üniteler arasındaki uyumluluğu da sağlar.

CLUSTER: Sabitdisk üzerindeki sektör grubuna verilen isimdir. Bilgi saklanacağı zaman kullanılan en küçük birim cluster'dır.

CMOS/Complementary Metal Oxide Semiconductor: Bilgisayarlarda saati, tarihi ve sistem parametrelerini saklamakta kullanılan devre. Bu devre bir pil ile beslenir.

CMYK/Cyan Magenta Yellow Black: Ofset baskıda kullanılan renk modeline verilen isimdir. Mavi, morumsu kırmızı, sarı, siyah renklerin karıştırılması ile tüm renkler elde edilebilir.

COAXIAL CABLE: Bilgisayar ağlarında yaygın olarak kullanılan kablo türüdür. Özelliği, içinde bir iletken telin çevresine sarılmış bir kat yalıtkan malzeme bulunması ve diğer tellerin örülü bir şekilde bu yalıtkanın çevresine yerleştirilmiş olmasıdır.

COBOL/Common Business Oriented Language: Eski programlama dillerinden biridir. Bilgisayarlarda ticari uygulamalar yazmak için kullanılırlar.

CODE: Kod. Bilgisayar üzerinden girdiğimiz çeşitli komutların yazılı veya çalışır haline verilen isimdir.

COLOR MONITOR: Renkli ekran. İki renkten (siyah, beyaz) fazla renk gösteren bilgisayar ekranlarına verilen isimdir.

COLOR PRINTER: Renkli yazıcı. Birden fazla renkte baskı yapabilen yazıcıya verilen isimdir. Renkli yazıcıların çoğu CMYK teknolojisini kullanır.

COLUMN: Sütun. Kelime işlem yazılımlarında yukarıdan aşağı, ince uzun alanlardan her birine verilen isim.

COLUMN GRAPH: Sütun grafiği. Sunumların dikey sütunlar ile gösterildiği grafik türüdür.

COM: DOS işletim sistemi üzerinde çalıştırılabilir dosya uzantısı. Örnek: Command.com

COM: Bilgisayarların seri iletişim portlarına verilen isimdir. Örnek: Com1, Com2, Com3

COMMAND: Komut. Bilgisayara belli bir işi yaptırmak için yazılan ifadeye verilen isimdir.

COMMAND.COM: DOS komutlarını çalıştıran dosyaya verilen ad. Girilen komutun doğru yazılıp yazılmadığını bu dosya kontrol eder. Bazı komutlar da bu dosyanın içinde saklanır.

COMMAND KEY: Macintosh bilgisayarlarda bulunan özel bir tuş. Bu tuşa basarken başka bir tuşa da basıldığında bir komut verilmiş olur.

COMMAND LINE: Komut girişi için kullanılan satıra verilen isim.

COMMUNICATION: İletişim. Verilerin bir bilgisayardan başka bilgisayar gönderilmesi işlemine verilen isim.

COMMUNICATIONS PROTOCOL: İletişim protokolü. Veriler bir bilgisayardan başka bilgisayara gönderilirken bir protokol kullanmak zorundadırlar. Bu iletişim protokolleri genelde modemler ile yüklenir.

COMMUNICATIONS SOFTWARE: İletişim yazılımı. Bilgisayara bağlı modem ile telefon hattından veri gönderip alınmasını sağlayan yazılım türlerine verilen isimdir.

COMPATIBLE, COMPATIBILITY: Uyumlu, uyumluluk. Bilgisayar üzerindeki yazılım ve donanımların birbiri ile sorunsuz çalışması işlemine verilen isimdir.

COMPILER: Derleyici. Programla dili ile yazılmış olan kodu makina diline çeviren yazılım türlerine verilen isimdir.

COMPONENT: Kod parçalarını bir araya getirerek bir uygulama oluşturma işlemine verilen isimdir.

COMPRESSION: Sıkıştırma. Bilgisayar üzerindeki verilerin daha az yer kaplaması için yapılan işleme verilen isimdir.

COMPUSERVE: Dünyanın ilk ticari bilgi servisidir. Bu servis dünya üzerine değişik veri tabanlarına bağlıdır, böylece birçok güncel bilgiye ulaşabilirsiniz.

COMPUTER: Bilgisayar. Girilen veriyi işleyerek, kullanabilir çıktı üreten makineye verilen isimdir.

CONFIG.SYS: Bilgisayarın çalışmasını düzenleyen komutların bulunduğu dosyadır. Açılışta config.sys dosyası çalıştırılarak bu komutlar uygulanır.

CONNECTOR: Konnektör. Kabloların ucunda bulunan veya takılan, çeşitli araçlara veya bölümlere verilen isimdir.

CTRL: Kontrol tuşu. Bu tuş önceden kontrol karakterleri denilen karakterlerin yazılmasında kullanılırdı. Ancak günümüzde daha ziyade ALT tuşu gibi kullanılmakta, Kısayol tuş kombinasyonlarının çalıştırılmasında faydalanılmaktadır.

CONTROLLER: Denetleyici. Bilgisayarla dışarıdan girilen veri arasında denetleme yapan araca verilen isimdir.

CONTROL PANEL: Denetim masası. Windows işletim sistemlerinde, sistem işleyişine ilişkin düzenleme yapılabilen program.

COPROCESSOR: Ek işlemci. Sistemin işlemcisinin yanına eklenen ikinci işlemci.

COPY: Kopyalamak. Bir dosyanın veya bir verinin aynısının oluşturulması işlemine verilen isimdir.

COPY PROTECTION: Kopya koruması. Yazılımın izinsiz kopyalanmasını veya çoğaltılmasını önlemek için kullanılan yöntemlere verilen isimdir.

CORRUPTED FILE: Bozuk dosya. İçeriği bozulmuş, okunamaz halde olan dosya türüne verilen isimdir.

CPU/Central Processing Unit: Merkezi işlem birimi. Bilgisayarımız üzerinde bulunan mikroişlemciye verilen isimdir.

CRC/Cylik Redundancy Check: Karşı tarafa veri gönderilirken hataları ortaya çıkarmak için kullanılan bir yöntemdir.

CROPPING: Kırpma. Bilgisayar üzerine kurulu bir programla resmin kenarlarındaki fazlalıkların kesilmesi işlemine verilen isimdir.

CRT/Cathode Ray Tube: Televizyon ve bilgisayar ekranlarında kullanılan teknolojiye verilen isimdir.

CURSOR: İmleç. Klavyenin veya farenin bir tuşuna basıldığında, ekranın neresinde veya hangi noktasında işaretleneceğini belirten sembol.

CUT AND PASTE: Kes ve yapıştır. İşletim sistemleri üzerinde dosyayı veya klasörü bir yerden başka bir yere taşıma işlemidir.

CYBERSPACE: Siberalem. Bilgisayar sistemleri tarafından oluşturulan iletişim ortamına verilen isimdir.

CYBERNETICS: Sibernetik. İnsanlara ait pek çok özelliğin makinalara kazandırılması yolunda araştırma yapan bilim dalı.


DA/Display Adapter: Görüntü adaptörüne verilen isim.
DAT/Digital Audio Tape: Verileri saklamak için kullanılan bir tür manyetik bant çeşididir. İki gigabyte'tan beş gigabyte'a kadar veri saklayabilir.

DATA: Veri. Bilgisayar ortamında kullanılan her tür bilgiye verilen isim.

DATABASE: Veritabanı. Bilgisayar sistemleri içindeki erişilebilir ve kullanılabilir verilerin tümüne verilen isim. Bu düzen veri saklama ve erişim alanında kullanılır. Bilgisayar üzerinde daha az yer kaplar ve erişim süresi daha hızlıdır.

DATABASE ENGINE: Veritabanı yazılımlarının içindeki verilere ulaşılması için kullandıkları bölüme verilen isim.

DATABASE MANAGEMENT SYSTEM: Veritabanı yönetim sistemi. Veritabanlarının oluşturulmasını ve işletilmesini sağlayan programların tümüne verilen isim.

DATA BUS: İşlemci ve hafıza arasındaki bilgi akışını sağlayan yollara verilen isim.

DATA ENTRY: Programlar vasıtası ile veritabanlarına ve tablolara bilgi girilmesi işlemidir.

DATA RECOVERY: Çeşitli nedenlerden dolayı bozulan veya kaybolan bilgileri kurtarma işlemlerine verilen isim.

DATA TRANSFER RATE: Veri transfer hızı. Verilerin iki aygıt arasındaki aktarılma hızlarına verilen isim. Saniyede gönderilen megabit veya megabyte sayısı olarak gösterilir.

DBS: Uydu sistemlerinde, televizyon sinyallerini uydudan televizyon antenine gönderen uydu yayın sitemine verilen isim.

DCD/Data Carier Detect: Haberleşme sistemlerinde frekans üzerinden taşınan bilgilerin taşındığı yola verilen isim.

DDE/Dynamic Data Exchange: Microsoft işletim sistemleri üzerinde aynı bilgileri birden fazla uygulamanın kullanması işlemidir.

DEBUGGER: Bir kod üzerindeki hataları bulmak için kullanılan programlara verilen isim.

DECIMAL: Onluk düzen. Günlük hayatta kullandığımız sayılara verilen isim.

DECODER: Kod çözücü. Kodlu yayın yapan televizyon yayınlarını çözmek için kullanılan alete verilen isim. Rekabet nedeni ile birçok kuruluş bu sistemi kullanmamaktadır.

DECRYPTION: Güvenlik nedeni ile şifrelenmiş bilgileri tekrar kullanabilir hale getirme işlemine verilen isim.

DEDICATED LINE: İletişim şirketleri tarafından kiralanan özel hatlara verilen isim.

DEFAULT: Varsayılan. Bilgisayarların otomatik olarak geçerli saydığı ve aksi bilgi girilene kadar geçerliliğini koruyan işlem veya değere verilen isimdir.

DEFAULT ROUTE: Varsayılan rota. Bilgisayarımızdan gönderdiğimiz bilgilerin adresleri bilinmiyor ise bu rota üzerinden gönderilirler.

DEFINITON: Görüntünün kesinliğine verilen isimdir.

DEGRADE: Renk değişikliklerinde rengin başka renge dönüşürken oluşturduğu renk geçişine verilen isim.
Örnek: Koyu renk açık renk arasında oluşan geçiş.

DEKUPLAJ: İstenmeyen sinyallerin şaseye iletilmesi işlemine verilen isim.

DEKUPLE: Şaseye aktarılan sinyallere verilen isim.

DELETE: Silme işlemine verilen isim. İşletim sistemlerinin özelliklerine göre değişik şekillerde uygulanabilir. Klavye üzerindeki Del tuşu da silme işlemini yapar.

DELIMITER: Kaydetme işlemlerinde bilginin başlangıç ve bitişini işaretleyen karakterdir. Bu işlem için genellikle virgül veya iki nokta üst üste işareti kullanılır.

DESATURATE: Solgunluk. Bir alan veya bir bölge üzerindeki renklerin olduğundan solgun gösterilmesi işlemidir.

DESKTOP: Masaüstü. Grafik yüzü kullanan işletim sistemlerinde kullanıcının rahat çalışması için düzenlenmiş çalışma ortamına verilen isim.

DEVICE: İşlem yapılabilen donanım parçasına verilen isim. Örnek: Ekran kartı, ses kartı, modem, printer, tarayıcı...

DIAL-UP: İki bilgisayar arasında telefon hattını kullanarak yapılan bağlantı biçimine verilen isim. Türkiye'de en çok kullanılan bağlantı türlerindendir.

DIALOG BOX: Diyalog kutusu. İşletim sistemleri üzerinde işlem gerçekleştirirken, işletim sistemi tarafından kullanıcının gerekli bilgileri girmesi için açtığı kutu şeklindeki pencereye verilen isim.

DIGITAL: Sayısal. Tüm yapılan işlemlerin sıfır veya bir olarak ifade edildiği sisteme verilen isim. Bilgisayarlarımızda bu sistem kullanılır.

DIGITAL ANALOG CONVERTER: Sayısal analog dönüştürücüsüne verilen isimdir. Aldığı dijital sinyalleri analog sinyallere çevirir.

DIGITAL AUDIO: Ses kalitesini arttırmak için sesi sayısal dizi şeklinde kodlayarak saklayan bir ses alma tekniğidir.

DIGITAL MONITOR: Gönderilen sayısal sinyalleri alarak görüntü oluşturmak için analog sinyallere çeviren ekran tiplerine verilen isimdir.

DIGITIZE: Analog olan ses ve video sinyallerini bilgisayar tarzı dijital kod numaralarına dönüştürme işlemine verilen isim.

DIGITIZER: Analog bir video görüntüsünü dijital bilgisayar görüntüsüne çeviren cihaza verilen isimdir.

DIN: Klavyelerin bilgisayara bağlanması için gerekli olan konnektör tiplerine verilen isimdir.

DIP SWITCH: Kartlar üzerinde bulunan, kartların çeşitli özelliklerini değiştirmek için kullanılan anahtar türüdür.

DIRECTORY: Dizin. Sistemleri içinde değişik şekillerde yer alan depolama için dosyaya ait adı, yeri, boyutu, yazılım veya son düzeltme tarihini gösteren tabloya verilen isim.

DISK CACHE: Harddisk üzerindeki bilgilere daha hızlı ulaşmak için kullanılan hafıza üzerindeki ayrılmış bölüme verilen isim.

DISK CONTROLLER: Disk denetleyicisi. Disk sürücüsünün çalışmasını denetleyen devreye verilen isimdir.

DISK DRIVE: Disk üzerinde veri yazan ya da okuyabilen bölüme verilen isimdir.

DISKLESS WORKSTATION: Bir ağ üzerinde çalışan, diski olamayan bilgisayarlara verilen isimdir.

DISPLAY: Görüntü. Bir görüntünün elektriksel işaretlerden optik işaretlere çevrildiği düzene verilen isimdir. Örnek: Bilgisayar monitörü.

DISPLAY SIZE: Monitör üzerine kullanıcın çalışabileceği alana verilen isimdir.

DISTRIBUTED DATABASE: Kullanan kişiye tek bir veritabanı gibi görünen fakat farklı veritabanlarından oluşmuş veritabanı sistemine verilen isimdir.

DLL/Dynamic Link Library: Programlar tarafından kullanılan içinde çeşitli kod ve veriyi içeren dosya türüne verilen isimdir. Örnek: System.dll

DMA/Direct Memory Access: Bir aygıtın işlemci üzerinden geçmeden doğrudan hafızaya ulaşması yöntemine verilen isimdir.

DNS/Domain Name System: İnternet üzerinde bağlanılan sunucu ismini ip adresine çevirmek veya bağlanılan ip adresini sunucu ismine çevirmek için kullanılan sisteme verilen isimdir. İnternet üzerinde DNS sistemleri sayesinde aynı adı taşıyan sunucu, aynı ip adresini taşıyan bilgisayar bulunamaz.

DOC: Kelime işlem dosya uzantısına verilen isim.

DOMAIN NAME: İnternet sitelerini tanımlayan isimlerdir. Bir bilgisayar üzerinde birden çok domain name olabilir.

DOS/Disk Operating System: Microsoft firması tarafından geliştirilmiş disk işletim sistemine verilen isimdir.

DOT PITCH: Monitörlerimizin ekranındaki iki nokta arasındaki mesafe ölçüsüne verilen isimdir

DOUBLE DENSTY: Standart disketlere göre iki kat fazla bilgi depolayabilen disket çeşidine verilen isimdir.

DOUBLE SIDED: Her iki yüzüne de bilgi yazılabilen disket çeşididir.

DOVE: Microsoft tabanlı işletim sistemleri için faks/modem cihazlarına verilen toplu isimdir.

DOWNLINK: Uydu üzerinden bilgisayar ortamımıza gönderilen sinyal nakli işlemidir.

DOWNLOAD: Program veya bilgilerin bir bilgisayardan başka bir bilgisayara geçirilmesi işlemine verilen isimdir.

DRAG AND DROP: Masaüstündeki bir nesneyi işaretleyip, başka bir nesnenin içine koyma işlemidir.

DRIVE: İşlemcinin işlem yapması için manyetik alanlar üzerine okuyup yazabilen araçlara verilen isimdir. Örnek: Harddisk, disket sürücü.

DRIVER: Bilgisayar üzerindeki donanımların birbirleri ile sorunsuz anlaşabilmesi ve işletim sistemi ile sorun çıkarmaması için donanımı kontrol etmek ve tanıtmak amacı için kullanılan programlara verilen isimdir.

DUAL: Çift. Genellikle donanımlar için kullanılır. Önüne geldiği donanımın çift özelliğini belirtir. Örnek: Dual BIOS, dual işlemci.

DUMP: Bilgisayar üzerindeki hafıza bölümünü görüntülemek, yazmak ve depolamak için kullanılırlar.

DVD/Digital Versatile Disk: Yeni optik disk teknolojisine verilen isimdir. DVD'ler 17 gigabyte'lık video, ses ve diğer tipte veri saklama alanına sahiptirler.

Yazı Alıntıdır

Bilgisayarınızı 5 Adımda Hızlandırın

Altta Anlatınlar Bilgisayarınıza Hiçbir Zararı Yoktur Arkadaşlar. 5 Adımda Anlatılanlar Uyguladığınız Taktirde Bilgisayarınızda Büyük Oranda Hızlanma Meydana Gelcektir.. Ve Anlatım ;

1- Stili Basitleştirmek: Bilgisayarıma Sağ Tıklayın.. Gelişmiş>performans Buradaki Ayarlara Girin.. En İyi Performans İçin Ayarla Yazısının Yanındaki Balocuğa Tıklayın.. Tamam İle Ayrılın.. Bilgisayar Win98 Stiline Döner ve Performans Artar..

2- Prefetch Klasörünün Temizliği: C:\WINDOWS\Prefetch Klasörüne Girin ve İçindeki Dosyaların Tamamını Temizleyin.. Bunu Sık Sık Yapın ki Performansınız Artsın..

3- Açılışı Hızlandıralım: Başlat>Çalıştır msconfig Yazın.. Açılan Pencerede Yukarıdan Başlangıç Bölümüne Gelin..
Oradaki İşaretlerin Hepsini Kaldırın.. Sadece msnmsngr , ultility tray ve sisusbrg'ın Başına İşaret Koyun ve Tamam İle Ayrılın.. Bilgisayarınız Açılması Hızlanacaktır..

4- Windows Messenger'ı Kaldırın: Başlat>Çalıştır Açılan Yere
Kod:

RunDll32 advpack.dll,LaunchINFSection %windir%\INF\msmsgs.inf,BLC.Remove

Yazın ve Tamama Basın.. Silindi

5- İstenmeyen Xp Bileşenlerini Kaldırmak:Windows XP'nin Kullanışlı Donatılara Sahip Olması Güzel.. Ancak Kullanıcının, Sisteminin Kurulumu Sırasında Hangilerini Yüklenip Yüklenmeyeceğine Karar Verebilmesi Daha İyi Olurdu..
Kurulum Sırasında Standart Olarak Yüklenen Araçları Sonradan Silme Şansına Sahibiz.. Bunun İçin İlk Olarak "C:\WINDOWS\INF" Klasörünü Açın.. Eğer Söz Konusu Klasörü Gezgin Penceresinde Göremiyorsanız Araçlar/Klasör Seçenekleri'ne Gidin.. "Gizli dosya ve klasörleri göster" Seçeneğini Etkinleştirin.. Şimdi INF Klasörünü Görebilirsiniz.. Bu Klasör İçinde Bulunan "SYSOC.INF" Dosyasını Notepad İle Açın.. Her Satırdaki Hide Yazısını Silin.. Sildikten Sonra Tekrar Kaydedin.. Daha Sonra "Program Ekle veya Kaldır"da Windows Bileşenlerini Kaldırabiliriz..

Yazı Alıntıdır

Bilgisayar AçıkLarına Karşı Oneriler

Bilgisayarlardaki açıktan korunmak için kullanıcıların bilgisayarlarındaki gerekli güncellemeleri yapmaları, risk altında olan, güncellemesi olmayan ucuz ADSL modemleri kullanmamaları gerektiği belirtildi.

TÜBİTAK Ulusal Elektronik ve Kriptoloji Araştırma Enstitüsü’nde (UEKAE) görevli uzman araştırmacı Can Bican, internetin temel protokollerinden DNS (Alan Adı Sistemi) protokolünde bulunan açıktan korunmak için kullanıcılara bilgisayarlarındaki gerekli güncellemeleri yapmaları, risk altında olan, güncellemesi olmayan ucuz ADSL modemleri kullanmamaları uyarısında bulundu.

Can Bican, yaptığı açıklamada, internetin temel protokollerinden DNS protokolü açığının bir süre önce Ian Green adlı bir öğrenci tarafından farkedildiğini, ancak Dan Kaminsky’nin açığın pratik uygulamasını fark ederek yamaların yayımlandığını 9 Temmuz 2008 tarihinde duyurduğunu ifade etti.

DNS protokolü açığının belli başlı ürünler için çözülmüş olmasına rağmen, açıklığı suistimal edebilecek saldırı araçlarının ortaya çıkması ve tüm ağ ve bilgisayar markaları tarafından hala çözümlerin sunulmamış olduğunu belirten Bican, "Tüm bu nedenlerle uzunca bir süre güvenlik açısından bir sorun olmaya devam edecek gibi görünmektedir" diye konuştu.

Bican, DNS kullanılmaya başladığından beri sistemlerde çeşitli şekillerde gerçekleşebilen önbellek saldırılarının, herhangi bir internet adresinin sorgusu yapıldığında asıl yanıt vermesi beklenen DNS sunucusundan önce saldırganın yanıt vermesi esasına dayandığını belirtti. Bu tür saldırılarda internet kullanıcılarının bağlanmak istedikleri adresin dışında korsanların adresine bağlandığını kaydeden Bican, "Bu saldırılar, özellikle internet üzerinden ticaret yapılan sitelerde şifrelerin tespitine kadar varan bir takım sorunlar doğurabilmektedir" dedi.

EV KULLANICILARI NE YAPMALI?

Söz konusu saldırılardan korunmak için ev kullanıcılarının öncelikle sistem güncellemelerini zamanında yapmaları uyarısında bulunan Bican, "Risk altında olan, güncellemesi kolay olmayan ya da hiç bulunmayan ucuz ADSL modem gibi cihazların kullanılması sakınca oluşturabilir" diye konuştu.

Ev kullanıcılarının herhangi bir internet adresinden ya da mail yoluyla gelen bilgilendirmelerde dikkatli olmaları gerektiğini belirten Bican, bu tip durumlarda saldırılara maruz kalınabileceğini kaydetti.

Kullanıcıların bilgisayarlarında virüs tarayıcı gibi güvenlik programlarının yüklü olmasını ve güncellemelerin zamanında yapılması gerektiğini anlatan Bican,bu programların aktif ve güncel tutulması gerektiğini belirterek, "(Makineyi yavaşlatıyor) diye kapatılmaları da çeşitli riskler oluşturabiliyor" dedi.

KURUMSAL KULLANICILARA UYARILAR

Kurumsal kullanıcıların özellikle sistemlerde özyinelemeli DNS sunucularının hepsinin yamanması gerektiğini dile getiren Bican, başta ADSL modem, access point cihazları gibi gömülü sistemlerde güncellemenin donanımca mümkün olmaması ya da güncelleme imkanının bulunmaması ve bazı markaların henüz sorunun çözümünde adım atmamasından dolayı, yamanın mümkün olmadığı durumlarda da bazı önlemler alınabileceğini söyledi. Bican, bu önlemleri şöyle özetledi:

"Sunuculara özyinelemeli sorgu yapacak sistemler sınırlandırılarak saldırı kaynakları azaltılabilir. Saldırının gerçekleşmesi için IP aldatma tekniği kullanılması gerektiğinden, sahte IP adreslerinin filtrelenmesi gerekiyor. Erişimin ve trafiğin engellenmesi gibi önlemlerle birlikte, hem istemci hem de sunucu tarafında yerel önbellekler kullanılarak, internet üzerindeki açıklığı olan sunuculara yapılan saldırılardan yerel ağdaki kullanıcıların en az düzeyde
etkilenmesi sağlanmalı. Güvenilmeyen sistemlerden gelen, özyineleme gerektiren sorgular engellenmeli."

Bican, ev kullanıcılarında olduğu gibi kurumsal ağda da güncellemesi olmayan ya da hiç bulunmayan ADSL modem gibi cihazlara erişimin gözden geçirilmesi gerektiğini kaydetti. İnternetin sağlıklı çalışması için kritik protokollerden olan DNS’in
uygulanmasında bulunan açıklığın çok ciddi olduğunu yineleyen Bican, sözlerini şöyle tamamladı:

"Başarılı bir saldırı sonrasında bu DNS sunucuları kullanan kurbanlar istekte bulundukları sayfalar yerine saldırganların belirlemiş olduğu sayfalara yönlendirilebilmektedir. Açıklık kapatılması için yaygın
yazılım üreticileri tarafından çıkartılan yamaların uygulanmasını tavsiye ediyoruz.

Yamalar uygulanamıyorsa veya yama mevcut değilse bu sunuculara erişimin kısıtlanması, internetten doğrudan ulaşılamayan yerel DNS önbelleğinin kullanılması, DNS sunucuları önüne saldırıyı kesebilecek Linux Iptables veya OpenBSD PF yerleştirilmesi veya tüm trafiğin yamanmış, açıklığı olmayan bir sunucuya yönlendirilmesi gibi önlemler alınabilir."

Yazı Alıntıdır

Başlıca Reset Sebepleri-Bilgisayarınız Neden Yeniden Başlar?

Bazen aniden veya bir uygulama isteminde bulunduğumuzda Bilgisayarımız Resetleme yapar ve şaşırırız.. Olası nedenleri sıralamaya çalıştık..

01- CPU ve power supply fanlarini kontrol edin çalışıyormu. ısınmadan dolayı yapıyor olabilir.
02- Ram lerde sorun olabilir arıza yada birbirleriyle veya anakartla uyumsuzluk vs gibi. birden fazla ram varsa tek tek denenmeli yada başka ram kullanılmalı. Ram yuvalarında bozulma da olabilir.
03- İşlemci fanı yerine iyi oturmamış veya kasaya bir darbe nedeniyle olabilir
04- Çakışan programlar neden olabilir. son yuklediğiniz programları kaldırıp deneyin.
05- Harddiskte bad sektör oluşmuşsa, bundan olabilir.
06- Power supply'den gelen anakarta bağlanan kabloları kontrol edin.
07- Power supply watajı yetmiyor olabilir.
08- Bazı virüs ve Spylar reset atmaya neden olabilir. antivirüs ve antispy programlarıyla taratmayıda deneyin.
09- İşlemcide termal macun var mı kontrol edin.
10- Ekran karti fanını ve kablolarını kontrol edin.
11- İşlemci ısısını kontrol edin.
12- Usb çıkışlarını kontrol edin.
13- Oyun oynarken başına geliyorsa ekran kartının sogutması kötü olabilir.
14- Şebekeden gelen voltajın düşük olması, reset’e sebep olabilir. topraklama olmalı mutlaka. ve sadece PC ye ait priz olsa iyi olur.
15- Ekran kartında sorun olabilir. ( başka pc de denemeli )
16- Anakartında sorun olabilir.
17- Hard disk kablolarında sorun olabilir.
18- PCI slotlarına takılan ethernet kartından olabilir.
19- Bazen TV kartları sürücüleri neden olabilir.
20- Bios ayarları değiştirilmiş olabilir. default yapmak çözüm olabilir.
21- AGP slotu bozuk olabilir.
22- Kartlardan biri yanmış olabilir, veya yuvasından oynamış olabilir.
23- Çok düşük ihtimalde olsa yeni takılan bir donanım nedeniyle biosun guncellenme ihtiyacından kaynaklanan problem olabilir.
24- Eğer daha önce kullanmadığınız bir işletim sistemini ik defa yuklediyseniz donanımınızın bu işletim sistemine yeterli olması gerekir. buda kilitlenmelere neden olabilir.
25- Cd-dvd sürücüleride neden olabilir farklı sürücüler denenebilir kilitlenmelerde.
26- Msn'de siz veya karşıdaki kişi web cam açtığında pc resetleyebilir, msn camera ayarlarında hata var demektir.
27- Uninstall sonrasında, ortak kullanılan windows sistem dosyaları silinmiş olabilir.

Bunlar dışında başka ihtimallerde olabilir..başımıza geldikçe, yada öğrendikçe ilave edebiliriz..
alıntı

Yazı Alıntıdr

XP'Den En İyi Performans.. En Hızlı PC İçin!

Amacım bir yığın optimizasyon programlarından ve yığınla işe yaramayan c/p yapılmış eski dökümanlardan sıyrılıp kullandığınız işletim sistemini en hızlı ve en sağlıklı şekilde kullanmanızı sağlamak. Şunuda belirtmek isterim ki burada okuyacaklarınız daha çok ev kullanıcıları içindir.
Başlıyoruz!!!

1-) İlk olarak bozulmuş yada değiştirilmiş sistem dosyalarımızı onaralım! Bunun için önce cd sürücünüze XP cd'nizi takın ve daha sonra başlat'tan çalıştır'a şunu yazalım: SFC /SCANNOW
Bir süre bekledikten sonra windows hiçbir soru sormadan gayet basit bir şekilde hasar görmüş yada değiştirilmiş sistem dosyalarını orjinalleri ile değiştirecektir. (SP2 Yüklü olsada sorun çıkmaz)

2-) Şimdide aslında hiç işimize yaramayan fakat ne olduklarını bilmediğimiz için boşuna sisteme yük olan, windows'la beraber devreye giren servisleri iptal edelim. Bunun için yine başlat'tan çalıştıra sunu yazalım: SERVICES.MSC

• HATA BİLDİRİM HİZMETİ ------> Devre dışı bırakın
• HIZLI KULLANICI DEĞİŞTİRME UYUMLULUĞU --> Devre dışı bırakın
• YARDIM VE DESTEK -------------> Manuel başlasın (yani oradaki adıyla; elle)
• DİZİN OLUŞTURMA HİZMETİ ---> Devre dışı bırakın
• PERFORMANS GÜNLÜKLERİ VE UYARILAR --> Manuel başlasın
• TAŞINABİLİR ORTAM SERİ NUMARASI --> Manuel başlasın
• REMOTE DESKTOP HELP SESSİON MANAGER --> Devre dışı bırakın
• UZAKTAN KAYIT DEFTERİ ------> Devre dışı bırakın
• AKILLI KART ---------------------> Devre dışı bırakın
• AKILLI KART YARDIMCISI ------> Devre dışı bırakın
• KESİNTİSİZ GÜÇ KAYNAĞI ------> Devre dışı bırakın
• WEB CLİENT ----------------------> Manuel başlasın
• KABLOSUZ SIFIR YAPILANDIRMA --> Manuel başlasın
• NVIDIA DRIVER HELP SERVICE --> Devre dışı bırakın
• INTERNET BAĞLANTI GÜVENLİK DUVARI --> Firewall'u kullanmıyorsanız devre dışı bırakın
• GÖREV ZAMANLAYICI ------------> Devre dışı bırakın
• TERMINAL HİZMETLERİ ---------> Devre dışı bırakın
• MESSENGER ----------> Sonradan MSN kurduğumuz için devre dışı bırakın
• OTOMATİK GÜNCELLEŞTİRME --> Kullanmıyorsanız fışşşt
• MACROMEDIA LICENSING SERVICE --> Devre dışı bırakın

Bu servislere sağ tıklayıp ÖZELLİKLER'i seçtiğimizde aşağıdaki DURDUR butonuna tıklıyoruz ve BAŞLANGIÇ TÜRÜ'nü yukarda yazdıklarımla değiştiriyoruz. Eğer ufak bir sorun yaşasanız bile yine aynı adımları uygulayarak basitçe servisi tekrar aktif hale getirebilirsiniz.Kısaca ölümcül bir sorun çıkarmaz.

3-) Bu adımda ise birçok insanın ÇOOOK İŞE YARIYOR dediği ama benim şimdiye kadar hiçbir işime yaramayan SİSTEM GERİ YÜKLEMEYİ kapatıcaz.Bazıları sistem geri yükleme hizmetini aynı norton goback gibi çalıştığını sanmakta ve geri yükleme noktasını seçtiğimizde o tarihteki ayarlara geri döndüğünü sanar. Ancak bir çökme durumunda sistemin bununla kurtarıldığı efsaneleri dilden dile dolaşmaktadır Bu özellik fazla bi işe yaramamakla beraber hem performansınızdan çalmakta hemde sabit disklerinizde bolca yer işgal etmektedir! Benim tavsiyem BİLGİSAYARIM'a sağ tıklayın ÖZELLİKLER'i seçin ve SİSTEM GERİ YÜKLEME sekmesine gelerek BÜTÜN SÜRÜCÜLERDEKİ SİSTEM GERİ YÜKLEMEYİ KAPAT kutucuğunu işaretleyin ve hem
işlemcinize hemde sabit diskinize bir iyilik yapın.

4-) Şimdi gelelim 3.party dedikleri extra programlara.Bu konuda birçok alternatif mevcut, bende size sıkça kullandıklarımı önericem! Hem disk temizliği hemde kayıt defteri (registry) temizliği ve onarımı için en sık kullandığım program WINTOOLS.NET PRO.Bunun yanı sıra sadece disk temizliği için CCLEANER programını ve sadece kayıt defteri temizliği için REGVAC programını öneririm. CCLEANER ve REGVAC hem çok etkili hemde kullanımı çok basit programlardır. İkisinde de CLEAN butonuna tıklamanız yeterli olur. Ben bu işlerden pek anlamam diyorsanız Size CCLEANER ve REGVAC ikilisiniz şiddetle tavsiye ederim.

5-) Başlangıçtan gereksiz programları temizlemek size her zaman +performans olarak geri döner! WinTools.NET programını açıyoruz ve soldaki menüden BAŞLANGIÇ'a geliyoruz. Burada biraz dikkat ederseniz zaten bellek'te fazladan yer kaplayan programları görürsünüz. Örnek vermek gerekirse; winamp'ın görev çubuğunda durmasının bir anlamı yoktur yada Nero programının çalışması için nerocheck yazılımının başlangıçta başlamasına gerek yoktur. Sizde kendi yüklü programlarınıza göre (antivirüs yada firewall hariç) başlangıç menünüzden fazlalık programların başlamasını ve belleğinizde fazladan yer kaplayarak bilgisayarınızı yavaşlatmasını engelleyin.

6-) Sabit diskinizi kontrol edin ve çok fazla dolmamasına dikkat edin! Windows'un kullandığı sanal bellek yani takas dosyası dolu bir diskte tabiri caizse genişleyip daralırken zorlanır ve buda performans kaybına sebep olur. Eğer sabit diskte 1gb'dan daha az yer kalmışsa bu performansınızı olumsuz olarak etkileyecektir! Kullanmadığınız programları kaldırın yada disk size yetmiyorsa yeni bir diske terfi edin.

7-) Service Pack2 yada güncellemeler bilgisayarınızda yüklü ise çok güzel, ama birde bunların uninstall dosyaları vardır! Yanlış hatırlamıyorsam fazladan 600-650 Mb kadar yer kaplarlar.Bu adımda XP LITE programı ile bu fazlalıklardan kurtulucaz. Programı aşağıdaki linkten indirin ve lisanslayın, çalıştırdıktan sonra yukardaki SHRINK sekmesine gelin ve aşağıdaki ANALYZE butonuna tıklayın. Tarama bittikten sonra windows içerisinde saklanan uninstall dosyalarını silebilirsiniz. Programın diğer seçenekleride mevcuttur ama bence gerek yok.

8-) Tüm bu adımları tamamladıktan sonra sıra sabit diskimizi birleştirmeye geldi.
Birleştirme işlemini (kısaca defrag) sadece c: sürücümüze uygulamamız yeterli olacaktır. Tercihe göre windows disk birleştiricisini kullanabilir yada benim önerdiğim O&O DEFRAG PRO yazılımını kullanabilirsiniz.Tabii ki benim önerdiğim programı kullanmanızı tavsiye ederim.

İşte tüm işlemler sadece bu kadar, eğer atladığım önemli bir ayrıntı varsa daha sonra yine buraya ekliyeceğim. Gördüğünüz gibi basit bir şekilde 8 adımda XP'yi nasıl optimum hale getireceğinizi anlattım. Bu işlemleri uyguladığınız zaman (doğru şekilde) bilgisayarınızdaki performans artışını sizde göreceksiniz.

Bu Yazı Metaium.org tan alınmıştır.

BİLGİSAYARINIZ İÇİN ACİL UYARI

Mersinde ikamet eden Sürgücülü hemşerimiz Mehmet SÜMER (SÜMER ELEKTRONİK TLF. 0 324 237 98 74) gönderdiği e-amil de bilgisayarımıza karşı gelebilecek tehlikeler konusundaki uyarsını sizinle paylaşıyorum. Mehmet AYAZ İstanbul

BİLGİSAYARINIZ İÇİN ACİL UYARI:

1. BURAKU. KOD ADLI BIR HACKER REKOR DENEMESI ICIN TUM TÜRKİYEDEKİKULLANIICILARIN ADRESLERINI IMHA EDECEGINI SOYLUYOR VE YAPIYOR ONUN ICINSAKIN LISTENE ''REA '' ADLI BIR MSN ADRESI KABUL ETME ARTI TUMLISTENDEKILERI UYAR CUNKU LISTENDEN BIRI KABUL EDERSE SEN DE GIDIYORSUN BIRSURU TANIDIK KISILERIN ADRESLERI HACKLENMIS BEN LISTEMDEKI HERKESEGÖNDERİYORUM

2. MiCROSOFT VE NORTON SON DERECE TEHLİKELİ BİR VİRÜS KEŞFETTİLER.SiMDiLiK ONU ZARARSIZHALE GETiREBiLECEK BiR PROGRAM YOK. BU ViRUS 'MATRiXE HOS GELDİNİZ' ADI ALTINDA BiR PPS iLE GELİYOR . ACTIGINIZ TAKDiR DE , 10 SANİYELİK BiR CiZGi FİLMDEN SONRA 'HARD DiSKiNiZ BiTTi' DiYE BiR YAZICIKIYOR VE ARTIK COK GEC !..... HARD DiSKiNiZ COKTUGU GiBi , ADRESDEFTERİNİZ DE YOLLAYANIN ELİNE GEÇİYOR , VE SiZiN iSMiNiZLE VIRUSYAYILMAYA DEVAM EDİYOR .BUNU ENGELLEMEK iCiN ' LUTFEN ' BU MAiL ' iTANIDIGINIZ HERKESE YOLLAYIN . BU ViRUSUN ADI : NWiN 27 VE FRANSIZ BiRHACKER TARAFINDANYAZILDI AMAN DİKKAT!!!!!,'matrixe hoŞ geldiniz yazan maili açmayın!!!!!! !!!!'

Emin KARAOĞLUİ
çişleri Bakanlığı Kontrolörü

0 505 466 22 51
eminkaraoglu@gmail.com
eminkaraoglu@hotmail.com